Uitvoering Energieakkoord is een onomkeerbaar proces

139 afspraken in realisatie

20 juni 2014

Vandaag overhandigt Ed Nijpels namens de Borgingscommissie Energieakkoord de jaarlijkse voortgangsrapportage aan voorzitter van de SER Wiebe Draijer. De voortgangsrapportage toont een eerste stap in het proces naar een betrouwbare, duurzame en betaalbare energievoorziening, belangrijke doelen van het vorig jaar gesloten Energieakkoord voor duurzame groei. De uitvoering begint op stoom te komen: 139 van de 159 afspraken staan in de steigers. Resultaten van de afgelopen maanden zijn onder andere de aanpak en locatiebepaling voor wind op zee en wind op land, de oprichting van het Expertisecentrum Financiering Duurzame Energieprojecten en het ondersteuningsprogramma van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) voor gemeenten die duurzame energie-initiatieven willen stimuleren.

Onomkeerbaar proces

“Door de in gang gezette werkwijze is de weg terug afgesloten”, schrijft voorzitter van de Borgingscommissie Ed Nijpels in zijn aanbiedingsbrief. “Er is sprake van een onomkeerbaar proces dat mogelijkheden biedt voor innovatie, nieuwe investeringen en werkgelegenheidsgroei.” De ene afspraak komt volgens Nijpels wat sneller op gang dan de andere maar organisaties zetten zich voor honderd procent in. “Ik vind het een prestatie van formaat dat we bij zo’n omvangrijk akkoord al na zeven maanden een eerste voortgangsrapportage kunnen uitbrengen.”

Resultaten

Voor de uitvoering van veel afspraken geldt nog: ‘werk in uitvoering’. Toch zijn er diverse resultaten te melden. De mogelijkheden die via de Nederlandse Investeringsinstelling voor de financiering van windenergieparken op zee worden geïntroduceerd mogen bijvoorbeeld niet onvermeld blijven.
Dat geldt ook voor het technisch concept voor een net op zee dat TenneT heeft geleverd en voor het Nationaal Energiebespaarfonds. Huiseigenaren kunnen als gevolg van het fonds een lening afsluiten voor energiebesparende maatregelen. Een ander voorbeeld is het convenant dat netbeheerders, energieleveranciers en onafhankelijke dienstenaanbieders vandaag met elkaar sluiten. Kern hiervan is dat uitwisseling van informatie plaatsvindt over de plaats en het tijdstip waarop de netbeheerders de slimme meter aanbieden.
Daarnaast vindt op tal van plekken een vertaling van het Energieakkoord plaats naar provinciaal of gemeentelijk niveau. Dat zal de effectiviteit van het in gang gezette proces versterken. Meer resultaten staan in de voortgangsrapportage.

Hordes

Bij de uitvoering van het Energieakkoord is van de betrokkenen extra inspanning nodig op een aantal dossiers. Een passende oplossing is vereist voor de uitfasering van de jaren tachtig kolencentrales, na de analyse van de Autoriteit Consument en Mededinging dat de afspraak hierover in het Energieakkoord op deze wijze niet past binnen het mededingingskader. Ook is een betere uitwisseling nodig van kennis en ervaring met de regeling hernieuwbare energie op lokaal niveau (‘postcoderoos’). Het gaat dan ook om toepassing ervan in de praktijk, bijvoorbeeld ten aanzien van de tweede netaansluiting van lokale energieprojecten. Belangrijk is ten slotte dat partijen invulling geven aan de afspraak om omwonenden en andere direct betrokkenen bij nieuwe windenergie-op-landprojecten te betrekken bij de besluitvorming. Dit moet gebeuren via een participatiemodel van de sector en participatie in de Omgevingswet. Deze voorbeelden illustreren dat de Borgingscommissie voortdurend de vinger aan de pols moet houden; organisaties zullen elkaar op de gemaakte afspraken moeten blijven aanspreken.

Europees Energiebeleid

In de voortgangsrapportage staat ook een pleidooi voor de toekomst. “Wat we in de toekomst heel hard nodig hebben, is een Europees energiebeleid”, meent Nijpels. “Een beter systeem van emissiehandel, maar ook meer interconnectiviteit. De netwerken in Europa moeten massaal met elkaar verbonden worden en het is belangrijk dat we werken aan harmonisering van subsidieregelingen in Europa, waarmee landen elkaar nu soms beconcurreren.”

Randvoorwaarden gereed

Het uitvoeren van het Energieakkoord voor duurzame groei lijkt op het bouwen van een groot huis. De afgelopen maanden werd door alle partijen hard gewerkt aan het leggen van de funderingen onder de grond: het maken van wetgeving, het formeren van projectteams, het concreter maken van afspraken, het schrijven van plannen van aanpak, het aanboren van financieringsbronnen en het zoeken naar samenwerkingsvormen.
Inmiddels staat de uitvoering van 139 afspraken in de steigers. De randvoorwaarden om het huis te voltooien zijn nu dus gereed. De komende jaren werken de partijen aan de inrichting van de kamers van het huis: zichtbare resultaten en effecten van het Energieakkoord op onze leefomgeving, economie en werkgelegenheid.
In 2016 is er een formeel evaluatiemoment. Dan zal blijken of de inspanningen voldoende zijn om de doelstellingen te halen. Mocht dat niet het geval zijn dan hebben partijen van het Energieakkoord vorig jaar besloten extra maatregelen te nemen om de afgesproken doelstellingen te realiseren.

Jaarlijkse voortgangsrapportage

De Borgingscommissie Energieakkoord brengt in het vervolg elk jaar een voortgangsrapportage uit die op alle domeinen weergeeft wat de stand van zaken is van de afgesproken maatregelen. Het gaat bijvoorbeeld om energiebesparing in de gebouwde omgeving en industrie, grootschalige hernieuwbare energieopwekking, maatregelen op het gebied van mobiliteit en transport, commercialisering van schone technieken en financiering.


Noot voor de redactie
Meer informatie bij Janneke Doornebal, 070 3499 646 / 06 1848 1869, j.doornebal@ser.nl