Energietransitie vraagt om missie-gedreven innovatiebeleid

24 april 2018

Om de innovaties die nodig zijn voor de energietransitie te ontwikkelen, te introduceren en tot wasdom te laten komen, moet het innovatiebeleid sterker gedreven worden door missies. Dan gaat het om concrete doelen die binnen een bepaalde periode behaald dienen te worden. Vanuit deze missie geeft de overheid richting aan innovaties. Deze aanpak vult het bestaande beleid aan en helpt bij het oplossen van het complexe vraagstuk van een CO2- arme samenleving.

Dit staat in de verkenning van de taakgroep Innovatie van het Energieakkoord. Het stuk ligt ook op tafel bij alle onderhandelaars van het Klimaatakkoord. Het is geen blauwdruk, maar moet daar houvast bieden bij het maken van afspraken. Innovatie is namelijk van groot belang om de ambities van het Klimaatakkoord waar te maken.

De opstellers betogen dat met missie-gedreven beleid innovaties tot bloei kunnen komen die maatschappelijk gewenst en inpasbaar zijn. Ook als dat innovaties zijn waar nog geen grote markt voor is of die te complex of vernieuwend zijn voor de huidige samenwerking tussen bedrijven en wetenschap. Het huidige beleid heeft vooral tot doel méér innovaties op gang te krijgen om zo bij te dragen aan economische groei. Het is niet noodzakelijk gericht op het realiseren van maatschappelijke ambities waar we voor staan, zoals de energie- en klimaatdoelen.

Bij de energietransitie is het bijvoorbeeld van belang dat allerlei losse technische innovaties leiden tot een samenwerkend geheel. Meer duurzaam opgewekte energie vraagt om slimme stroomnetten. Die koppelen elektrische auto’s, wasmachines en koelkasten. Afhankelijk van vraag en aanbod van stroom wordt het opladen of gebruiken aan- en uitgezet. Hier gaat het niet meer om de ontwikkeling van één onderdeeltje. Het gaat erom al losse technologieën te ontwikkelen en ook te zorgen voor een samenhangend geheel.

Het gaat ook om sociaal maatschappelijke innovatie. Om woningen te verduurzamen kunnen eigenaren nieuwe technologieën als warmtepompen en slimme elektronica gaan gebruiken. Hoe krijg je dan mensen zover dat ze daar geld in willen steken? Dat vraagt bijvoorbeeld om een ander soort lening, zoals gebouw gebonden financiering of om nieuwe wetgeving. Missie-gedreven innovatiebeleid heeft tot doel om technologische en maatschappelijke innovatie in nauwe wisselwerking tot stand te laten komen.

Lees hier het hele werkdocument Missie-gedreven innovatiebeleid voor energie- en klimaatambities